Website over het dialect van Helmond is bekend gemaakt
Afgelopen dinsdagavond was het zover. In aanwezigheid van 100 genodigden werd in het Theo Driessen Instituut de website over het Helmonds dialect gelanceerd. De naam die angstvallig geheim werd gehouden, is prijsgegeven. Het staat vanaf nu iedereen vrij de website te bezoeken. Als u inlogt op www.detaalvanhelmond.nl kunt u genieten van alles wat ons stadsdialect zoal te bieden heeft. Dat genieten deden de aanwezigen al bij het evenement op 23 september, een avond die mede mogelijk gemaakt werd door een bijdrage van gemeente Helmond.
Leve de Taal van Helmond
De gasten werden in het prachtige Theo Driessen Instituut ontvangen door Udo Holtappels, die de diverse onderdelen van het programma met elkaar verbond. Hij sprak namens Jos Leenen dank uit aan vele personen, waarvan een groot aantal ook in de zaal aanwezig was (zie ook website: Dank aan velen). Jos, verantwoordelijk voor de inhoud van de website, wees op het dreigende gevaar wat ons besluipt, ons verdwijnende dialect. De boodschap was verpakt in een mooi lied: Na ons zal het zijn uitgestorven met de laatste Hellemonse mens. Leontain van Lieshout begeleidde hem daarbij op de vleugel. Een wat weemoedig begin, maar wel reëel. Afgaande op het publiek wat instemmend mee begon te zingen, was men geraakt en betrokken.
Een tipje van de sluier
Er viel overigens meer dan genoeg te lachen. Jos lichtte een tipje van de sluier op van wat de website te bieden heeft. Dat de gedichten van hem in dialect komisch zijn, valt te verwachten, maar dat er met onze stadstaal ook sfeer te beschrijven is en ingetogenheid op te roepen valt, is voor sommigen minder voor de hand liggend. Vreemd eigenlijk, want ons Hellemons is toch een volwaardige taal, die in staat moet zijn tot zowel een lach als een traan. Het gedicht: ’t Regent over Helmond bewees het. Prachtig was het gesprek tussen Riekie Adriaans en Udo, niet alleen qua inhoud, maar zeer zeker ook qua verklanking van het Hellemons van beiden. Riekie van de Kegel is vorig jaar gekroond tot Koningin van het Helmonds Dialect, een eretitel, ruimschoots verdiend vanwege haar beminnelijke stem. Zo klinkt ons dialect op z’n best. Haar spreken staat haaks op al diegenen die ons dialect willen verkopen als hard, scherp en uitgerekt. Hoe komen ze erbij! Ja, natuurlijk heeft elke stad en elk dorp zijn hardgetaalden. Maar die zijn nooit ergens de norm. In Helmond lijkt het er zo langzamerhand op dat de schreeuwers het voor het zeggen krijgen. Ze willen doen geloven dat aanstellen een kenmerk is van ons dialect. Laat je niks wijsmaken! Riekie is het levende bewijs van hoe ons dialect hoort: vriendelijk, maar wel onomwonden. Vol humor en toch kritisch. Mild, maar voor jezelf opkomen als iemand je kleineert. Het wordt weer eens tijd dat we ons uitspreken voor dát Hellemons, het Hellemons van ons. Leve onze Koningin. Uit handen van Udo kreeg Riekie het eerste exemplaar van het op de toekomst gerichte Hèlemòns Lèèrplèñkske aangeboden.
Domeinnaam prijsgegeven
Met een mooi filmpje, net als de website vakkundig gemaakt door Hans van Saaze, werd de domeinnaam wereldkundig gemaakt. Toen onmiddellijk daarop alle aanwezigen op hun verplicht meegenomen smartphone Wereldwijd het web opgingen door in te inloggen met de speakerstand op aan, was de chaos compleet. Men had, zoals het normaal gesproken niet zo hoort, geen tijd meer voor elkaar. Wie het even te veel werd, zocht alvast een goed heenkomen naar de bar.
Na de pauze
Na de pauze werden de gasten door Udo meegevoerd langs de diverse pagina’s van de website. Hij wees ook op de blauwe teksten, die aangeven wat er nog allemaal in het verschiet ligt. Jos putte uit zijn verzameling openingszinnen, haalde de bescheidenheid van de Hellemonder aan in een koffiepraatje, lichtte zijn al uit 1988 stammend Dwarknuppelprincipe toe (over ‘sk’ bij school en ‘sch’ bij skelter) en nam een tentamen af waar iedereen voor slaagde. De avond kon niet beter eindigen dan met een gezamenlijk gezongen lied: Ons Hellemons zingt. Het is de liefdesverklaring van Jos aan zijn moedertaal op de bekende melodie Aux Champs-Elysées.
“De klanken klinken melodieus. Niet scherp of hard. Da’s tweede keus. Dus zorg dat je je bedwingt. Ons Hellemons zingt.”
Tekst , Jos Leenen
Foto’s, Henk van Dijk
